Tak. Rodzic, który wychował lub miał na utrzymaniu co najmniej troje dzieci, może otrzymać Kartę Dużej Rodziny bezterminowo, nawet gdy dzieci są już dorosłe, samodzielne, mają własne rodziny i mieszkają osobno. Nie trzeba też mieć ich obecnie na utrzymaniu ani spełniać kryterium dochodowego. Dotyczy to również emerytów i rencistów.
Dlaczego Karta Dużej Rodziny przysługuje rodzicowi dorosłych dzieci?
Prawo rodzica do Karty Dużej Rodziny wynika z faktu wychowania lub utrzymywania łącznie co najmniej trojga dzieci. Nie wygasa ono w momencie, gdy dzieci kończą 18 lub 25 lat, wyprowadzają się albo zaczynają samodzielnie pracować.
Oznacza to, że rodzic może złożyć wniosek także wtedy, gdy w jego gospodarstwie domowym nie mieszka już żadne dziecko. Wysokość emerytury, renta ani inne dochody nie mają wpływu na przyznanie karty. Program nie przewiduje kryterium dochodowego.
Rodzic otrzymuje kartę bezterminowo. Nie musi jej odnawiać po przejściu na emeryturę ani po utracie uprawnień przez dzieci. Podobna zasada dotyczy małżonka rodzica, o ile spełnia warunki określone w ustawie.
Przepisy przewidują wyjątki dotyczące między innymi rodzica pozbawionego władzy rodzicielskiej albo osoby, której władza rodzicielska została ograniczona przez umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej. W takich sytuacjach urząd może odmówić przyznania uprawnienia, zależnie od zakresu orzeczenia sądu.
Rodzic a dziecko – czym różnią się uprawnienia?
Najważniejsza różnica dotyczy czasu korzystania z karty. Uprawnienie rodzica jest bezterminowe, natomiast prawo dziecka zależy od wieku, kontynuowania nauki albo posiadanego orzeczenia o niepełnosprawności.
| Członek rodziny | Czas obowiązywania uprawnień | Najważniejsza zasada |
|---|---|---|
| Rodzic | Bezterminowo | Wiek i obecna sytuacja dzieci nie odbierają prawa do karty |
| Dziecko | Do 18. roku życia | Karta przysługuje z tytułu wieku |
| Dziecko uczące się | Co do zasady do 25. roku życia | Uprawnienie zależy od kontynuowania nauki |
| Dziecko z umiarkowanym albo znacznym stopniem niepełnosprawności | Na czas obowiązywania orzeczenia | Nie stosuje się zwykłego limitu wieku |
Jak złożyć wniosek o kartę jako senior?
Wniosek składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym dla miejsca zamieszkania. W wielu samorządach obsługą zajmuje się ośrodek pomocy społecznej. Można też skorzystać z platformy Emp@tia i wysłać dokumenty elektronicznie, po uwierzytelnieniu na przykład profilem zaufanym.
Wniosek w imieniu rodzica może złożyć pełnoletni członek rodziny. Dzięki temu dorosłe dzieci mogą pomóc seniorowi w załatwieniu formalności, nawet jeśli mieszkają w innej miejscowości.
Przy składaniu dokumentów należy przygotować przede wszystkim:
- Dokument tożsamości rodzica składającego wniosek.
- Oświadczenie o wychowaniu lub utrzymywaniu co najmniej trojga dzieci.
- Oświadczenie dotyczące władzy rodzicielskiej w zakresie wymaganym przez ustawę.
- Dane co najmniej trojga dzieci, także wtedy, gdy są pełnoletnie i mieszkają pod innym adresem.
Akty urodzenia dzieci lub dodatkowe zaświadczenia nie zawsze są potrzebne. Zakres dokumentów zależy od sytuacji rodziny i możliwości weryfikacji danych przez urząd. W przypadku małżonka rodzica może być potrzebny także akt małżeństwa.
Procedura elektroniczna przez Emp@tię wygląda następująco:
- Zaloguj się na platformie i wybierz formularz dotyczący Karty Dużej Rodziny.
- Wpisz dane wnioskodawcy oraz członków rodziny, w tym dorosłych dzieci.
- Zaznacz, dla których osób ma zostać przyznana karta.
- Dołącz wymagane oświadczenia i podpisz wniosek elektronicznie.
- Odbierz kartę tradycyjną albo korzystaj z jej elektronicznej wersji w aplikacji mObywatel.
Pierwsze wydanie karty jest bezpłatne. Elektroniczna Karta Dużej Rodziny może być używana w aplikacji mObywatel, jeśli osoba dorosła ma przyznane uprawnienie i ważny polski dowód osobisty. Tradycyjną kartę można zamówić jako plastikowy dokument, a w razie zgubienia wyrobić duplikat za opłatą określoną w aktualnych przepisach.
Jakie korzyści ma senior z Kartą Dużej Rodziny?
Zakres ulg zależy od rodzaju świadczenia. Część zniżek wynika bezpośrednio z przepisów, a część oferują prywatni partnerzy programu. Najważniejsze korzyści dla rodzica-seniora obejmują:
- 37-procentową ulgę na jednorazowe bilety kolejowe oraz 49-procentową ulgę na bilety miesięczne, na zasadach przewidzianych dla rodziców.
- 50-procentową ulgę na opłatę paszportową.
- Bezpłatny wstęp do parków narodowych.
- Zniżki u partnerów prywatnych obejmujące między innymi zakupy, paliwo, kulturę, sport i rekreację.
Przed zakupem biletu lub usługi trzeba sprawdzić aktualne warunki konkretnego partnera. Karta Dużej Rodziny nie oznacza jednej, identycznej zniżki we wszystkich punktach, ponieważ prywatne firmy samodzielnie ustalają zakres swoich ofert.
Dorosłość dzieci nie odbiera rodzicowi prawa do Karty Dużej Rodziny. Jeżeli wychowałeś lub miałeś na utrzymaniu co najmniej troje dzieci, możesz ubiegać się o kartę także jako senior, bez względu na dochód, miejsce zamieszkania dzieci i ich obecną samodzielność.
